lojistik

Konteynerim Limanda Bekliyor, Masraf İşliyor: Yükü Trabzon'da Antrepoya Nasıl Alırım?

6 dk1196 kelime
Depo rampasına yanaşmış açık bir konteynerden streç filmli paletleri forkliftle depoya indiren operasyon (temsili görsel)

Konteyner limana geldi ama mal satılmadı, şantiye ya da depo hazır değil mi? Yükü gümrüklemeden antrepoya alıp konteyneri boşaltmanın adımları ve masrafı sınırlamanın yolları.

Konteyneriniz Trabzon Limanı'na geldi ama mal henüz satılmadıysa, vergiyi ödemeye hazır değilseniz ya da deponuz dolu ise yükü gümrüklemeden bir gümrüklü antrepoya alabilirsiniz. Antrepo rejimine alınan eşya için gümrük vergisi ve ithalat KDV'si ancak mal serbest dolaşıma girerken ödenir. Konteyner antrepoda boşaltılıp boş olarak taşıyıcıya iade edilebildiği için konteynere bağlı ek ücretlerin birikmesi de sınırlanabilir.

Bu rehber; Trabzon Limanı'na konteyner getiren ithalatçılar, toptancılar, e-ticaret satıcıları, nakliye ve forwarder firmaları ile Rize, Giresun, Artvin, Gümüşhane, Ordu ve Samsun'a mal dağıtan işletmeler için hazırlandı. Genel bilgilendirmedir; kendi işleminizi gümrük müşavirinizle planlayın.

Konteyner limanda beklerken hangi masraflar işler?

Limanda bekleyen bir konteyner için genellikle iki ayrı taraf ücret talep edebilir:

  • • Liman işletmesi: Konteynerin liman sahasında kaldığı her gün için ardiye (depolama) ücreti uygulanabilir. Ücret ve ücretsiz süre, liman işletmesinin tarifesine göre değişir.

  • • Taşıyıcı (armatör) veya konteyner sahibi: Konteynerin sözleşmedeki ücretsiz kullanım süresini aşması hâlinde gecikme ücreti uygulanabilir. Piyasada bu ücretler limanda geçen süre için "demuraj", konteynerin limandan çıkıp iade edilene kadar geçen süre için "detention" olarak anılır. Ücretsiz süre ve tutar; taşıyıcıya, konşimento şartlarına ve navlun anlaşmanıza göre değişir.
  • Bu ücretlerin ne zaman başladığını öğrenmenin en kesin yolu, taşıyıcının acentesinden ve liman işletmesinden yazılı bilgi almaktır. Biz burada tutar vermiyoruz; çünkü her sevkiyatta farklıdır.

    Süre de işler: 45 gün kuralı

    Masrafın yanında bir de gümrük süresi vardır. Deniz yoluyla gelen eşyaya, özet beyan tarihinden itibaren 45 gün içinde gümrükçe onaylanmış bir işlem veya kullanım belirlenmelidir; diğer yollarla gelen eşyada bu süre 20 gündür (Gümrük Kanunu md. 46). Bu süre içinde işlem başlatılmazsa eşya tasfiye sürecine girebilir. Antrepo rejimi, bu sürede seçilebilecek işlemlerden biridir. Limandaki bekleme ile antrepo arasındaki hukuki farkı geçici depolama ile antrepo farkı yazımızda anlattık.

    Hangi durumlarda konteyneri antrepoya almak mantıklı?

  • • Mal henüz satılmadı. Alıcı bulunana veya sipariş gelene kadar malı vergisini ödemeden tutmak istiyorsunuz.

  • • Vergi ve KDV'yi tek seferde ödemek nakit akışını zorluyor. Antrepoda bekleyen malı ihtiyaç kadar çekip vergiyi de o kısım için ödeyebilirsiniz.

  • • Malın gideceği yer belli değil. Bir kısmı yurt içine, bir kısmı Gürcistan, Azerbaycan, İran veya Orta Asya'ya gidebilir. Serbest dolaşıma girmemiş eşya yeniden ihraç edilebilir veya transit rejimiyle gönderilebilir.

  • • Belgeler eksik. Uygunluk belgesi, test raporu veya ithalat denetimi sürerken malın limanda süresi dolsun istemiyorsunuz.

  • • Kendi deponuz dolu veya hazır değil. Yeni depo, mağaza veya şantiye açılmadan mal geldi.
  • Adım adım: konteyneri limandan antrepoya almak

    Konteynerin limandan antrepoya yolculuğu: varış ve 45 günlük süre, antrepo beyannamesi, gözetimde taşıma, antrepoda boşaltma ve boş konteynerin iadesi (infografik)

  • Ücretsiz süreleri öğrenin. Gemi gelmeden önce taşıyıcının acentesinden konteyner ücretsiz kullanım süresini, liman işletmesinden ardiye koşullarını yazılı olarak isteyin. Planınızı bu tarihlere göre yapın.

  • Antrepoyu önceden ayarlayın. Konteyner sayısı ve tipi (20'lik, 40'lık, high cube), malın cinsi, palet ya da koli sayısı, yaklaşık ağırlık ve tahmini bekleme süresini antrepoyla paylaşın. Ak Antrepo ile iletişim sayfamızdan veya telefonla ön görüşme yapabilirsiniz.

  • Belgeleri hazırlayın. Fatura, konşimento, çeki listesi, menşe belgesi ve varsa uygunluk belgeleri. Ayrıntılı liste için antrepo giriş belgeleri rehberimize bakın.

  • Antrepo beyannamesini verin. Gümrük müşaviriniz antrepo rejimi beyannamesini tescil ettirir. Vergi ve KDV bu aşamada ödenmez (Gümrük Kanunu md. 93 vd.; KDV Kanunu md. 16/1-c).

  • Konteyneri gözetimde taşıyın. Konteyner, gümrük gözetiminde limandan antrepoya çekilir. Mühür numarasını, konteynerin dış durumunu ve kapılar açılmadan önceki hâlini fotoğraflayın.

  • Boşaltın, sayın, kayda alın. Mal antrepoda boşaltılır, çeki listesiyle karşılaştırılır ve stok kaydına işlenir. Hasar veya eksik varsa o anda tutanak tutun; ne yapılacağını hasarlı veya eksik eşya yazımızda bulabilirsiniz.

  • Boş konteyneri iade edin. Konteyner boşaldıktan sonra taşıyıcının gösterdiği boş konteyner sahasına iade edilir. İade ne kadar erken yapılırsa konteynere bağlı gecikme ücreti riski o kadar azalır.
  • Antrepoda mal ne kadar kalabilir, nasıl çıkar?

    Antrepo rejimindeki eşyanın kalış süresi esas olarak sınırlı değildir (Gümrük Kanunu md. 101/1). Mal antrepodayken korunması için ambalaj onarımı, yeniden paletleme veya istifin düzenlenmesi gibi işlemler gümrük izniyle yapılabilir (Gümrük Kanunu md. 102); ayrıntılar antrepoda elleçleme işlemleri yazımızda.

    Çıkış için birkaç yol vardır:

  • • Parça parça serbest dolaşım: Satıldıkça veya ihtiyaç oldukça yalnızca o partiyi gümrükleyip vergisini ödersiniz. Süreci antrepodan parça parça gümrükleme rehberinde anlattık.

  • • Yeniden ihracat veya transit: Malı Türkiye'de vergi ödemeden başka ülkeye gönderirsiniz. Ayrıntılar transit yük ve antrepodan çıkış seçenekleri yazılarımızda.

  • • Antrepoda devir: Malı gümrüklemeden başka bir alıcıya satabilirsiniz. Bkz. antrepoda eşya devri.
  • Gümrük izni olmadan antrepodan kısmen veya tamamen mal çıkarılamaz (Gümrük Kanunu md. 98).

    Maliyet tarafında neye bakmalısınız?

    Konteyneri limanda bekletmek ile antrepoya almak arasındaki seçimi yaparken şu kalemleri yan yana koyun:

  • • Limandaki ardiye ücreti ve taşıyıcının konteyner gecikme ücreti,

  • • Limandan antrepoya taşıma ve boşaltma ücreti,

  • • Antrepo depolama ücreti (malın hacmine, süresine ve yapılacak işlemlere göre değişir),

  • • Vergiyi şimdi ödemek ile ihtiyaç anında ödemek arasındaki nakit farkı.
  • Antrepoda yapılan depolama ve koruma giderleri, ayrıca gösterilmek kaydıyla gümrük kıymetine dahil edilmez (Gümrük Kanunu md. 104/1). Vergi erteleme mantığını gümrük vergisi erteleme rehberimizde daha geniş anlattık.

    Sık yapılan hatalar

  • • Kararı son güne bırakmak. Ücretsiz süre bittikten sonra antrepo aramak, masrafın çoktan başlamış olması demektir.

  • • Konteyner ücretini liman ücretiyle karıştırmak. Liman ardiyesi ile taşıyıcının konteyner gecikme ücreti ayrı faturalanır; ikisini de ayrı takip edin.

  • • Çeki listesini konteyner bazında bırakmak. "1x40' tekstil" yerine koli, palet ve ürün kodu bazında liste hazırlayın; parça parça çekişte stok takibi buna dayanır.

  • • Boşaltmada tutanak tutmamak. Hasar ve eksik, ancak boşaltma anında kayda geçirilirse sonradan talep edilebilir.

  • • Vergisi ödenmiş mal için antrepo aramak. Serbest dolaşımdaki mal için gümrüklü antrepo gerekmez; normal ticari depo yeterlidir. Bu durumda Trabzon depo kiralama sayfamıza göz atın.
  • Sık Sorulan Sorular

    Konteyner limana geldikten sonra ne kadar süre içinde karar vermeliyim?

    Gümrük açısından deniz yoluyla gelen eşyada özet beyan tarihinden itibaren 45 gün içinde bir işlem belirlenmelidir (Gümrük Kanunu md. 46). Ancak liman ve konteyner ücretleri çoğu zaman bundan çok daha erken başlar; kararı ücretsiz süre içinde verin.

    Konteyneri antrepoya alınca vergi ödemem gerekir mi?

    Hayır. Antrepo rejimindeki eşya için gümrük vergisi ve ithalat KDV'si mal serbest dolaşıma girerken ödenir (Gümrük Kanunu md. 93 vd.; KDV Kanunu md. 16/1-c).

    Antrepoya alınca demuraj durur mu?

    Konteynere bağlı gecikme ücreti taşıyıcıyla aranızdaki sözleşmeye göre işler. Konteyner antrepoda boşaltılıp iade edildiğinde konteynerin kullanımı sona ereceği için bu ücretin birikmesi genellikle sınırlanır. Kesin koşulları taşıyıcının acentesine sorun.

    Konteynerin tamamını değil bir kısmını gümrükleyebilir miyim?

    Evet. Antrepoya alınan malı parti parti serbest dolaşıma sokabilirsiniz; vergi yalnızca çekilen kısım için ödenir, kalan mal antrepoda bekler.

    Trabzon dışındaki firmalar Trabzon'daki antrepoyu kullanabilir mi?

    Evet. Trabzon Limanı'na gelen konteyner Trabzon'da antrepoya alınıp gümrüklendikten sonra Rize, Giresun, Artvin, Gümüşhane, Ordu veya Samsun'a taşınabilir. Bölgesel ayrıntılar için Rize, Giresun ve Artvin firmaları ile Ordu, Gümüşhane ve Samsun firmaları yazılarımıza bakın.

    Fiyat almak için ne göndermeliyim?

    Konteyner sayısı ve tipi, malın cinsi, palet veya koli sayısı, yaklaşık ağırlık, geminin tahmini varış tarihi ve tahmini bekleme süresi yeterlidir.

    Ak Antrepo ile planlayın

    Trabzon Limanı'na gelen konteynerinizi gümrüklemeden antrepoya almak ve ihtiyacınıza göre çekmek için bizi arayın: 0531 662 11 99. WhatsApp'tan yazmak için buraya tıklayın. Adresimiz: Gözalan, 61180 Ortahisar/Trabzon. Hizmetlerimizin ayrıntısı antrepo hizmetleri ve gümrük ve lojistik sayfalarında. Liman akışının tamamı için Trabzon Limanı üzerinden ithalat ve ihracatta depolama rehberimize de bakabilirsiniz.

    ---

    Kaynaklar

  • • 4458 sayılı Gümrük Kanunu md. 46 (45/20 gün), md. 93 vd. (antrepo rejimi), md. 98 (izinsiz çıkış yasağı), md. 101/1 (kalış süresi), md. 102 (elleçleme), md. 104/1 (antrepo masrafları ve gümrük kıymeti). Metin: mevzuat.gov.tr – Gümrük Kanunu.

  • • 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu md. 16/1-c (antrepo rejimindeki eşyada KDV istisnası).

  • • Gümrük Yönetmeliği md. 328–329 (antrepo tipleri: genel antrepolar A, B, F; özel antrepolar C, D, E).