Sanayiciler için: ithal hammaddeyi Trabzon'da gümrüklü antrepoda vergisiz bekletme, üretim planına göre parti parti gümrükleme, devir ve yeniden ihracat.
Evet, fabrikanız veya atölyeniz için yurt dışından getirdiğiniz hammaddeyi Trabzon'da gümrüklü antrepoda vergisi ödenmeden bekletebilirsiniz. Mal antrepo rejimine alındığında gümrük vergisi, varsa ek mali yükümlülükler ve ithalat KDV'si, siz o partiyi serbest dolaşıma sokana kadar ödenmez; kalış süresi de esas olarak sınırsızdır. Böylece bir gemi veya tır dolusu hammaddeyi tek seferde gümrüklemek yerine, üretim planınıza göre haftalık ya da aylık partiler hâlinde çekebilirsiniz.
Bu yazı; Trabzon, Rize, Giresun, Artvin, Gümüşhane, Ordu ve Samsun'da plastik granül, kâğıt ve karton bobini, iplik, ambalaj malzemesi, metal levha veya profil gibi üretim girdisi ithal eden sanayiciler, ambalaj ve plastik üreticileri, dış ticaret firmaları ve bu yükleri taşıyan nakliyeciler için hazırlandı.
Hammaddede antrepo neden işe yarar?
Hammadde genellikle büyük partiler hâlinde ve uygun fiyat yakalandığında alınır, ama üretimde parça parça tüketilir. Bütün partiyi varış günü gümrüklemek, aylarca kullanmayacağınız malın vergisini ve KDV'sini peşin ödemek demektir.
Antrepo şu durumlarda fark yaratır:
• Nakit akışı: Vergiler yalnızca çektiğiniz kısım için ve çektiğiniz gün doğar (Gümrük Kanunu md. 181/1; KDV Kanunu md. 16/1-c).
• Toplu alım avantajı: Navlun veya fiyat uygunken büyük parti alır, fabrikanızdaki stok alanını doldurmadan bekletirsiniz.
• Üretim planına göre çekiş: Haftalık ya da aylık tüketiminiz kadar parti çeker, kalanını antrepoda tutarsınız.
• Fabrikada yer yoksa: Big-bag, bobin ve paletler fabrika avlusunda açıkta beklemek yerine kapalı alanda düzenli durur.
• Planlar değişirse: Siparişiniz iptal olursa veya ürün başka bir üreticiye satılacaksa, partiyi antrepodayken devredebilir ya da yeniden ihraç edebilirsiniz.
Limanda veya kapıda ne kadar bekleyebilir?
Gemiyle gelen eşya, gümrük idaresine sunulduktan sonra geçici depolama statüsünde en fazla 45 gün, karayoluyla gelen eşya 20 gün kalabilir (Gümrük Kanunu md. 46). Bu süre içinde eşyaya bir gümrük rejimi verilmesi gerekir; bu arada konteyner gecikme ve ardiye masrafları da birikir. Antrepo kararını mal Trabzon Limanı'na veya Sarp'a ulaşmadan vermek en sağlıklısıdır. Ayrıntılar için konteyneri limandan antrepoya alma, Sarp'tan tırla gelen ithal yük ve bekleme masrafını kim öder? yazılarımıza bakabilirsiniz.
Adım adım: ithal hammaddeyi Trabzon'da antrepoya almak
Partiyi tanımlayın: Ürün cinsi ve kalitesi (ör. granül tipi, bobin gramajı, levha kalınlığı), GTİP bilgisi, ambalaj şekli (big-bag, torba, bobin, palet), adet, brüt ağırlık ve hacim, menşe ülke.
Vergi ve izin durumunu önceden öğrenin: Bazı hammaddelerde ek mali yükümlülük, gözetim veya ithalat denetimi uygulanabilir; bunlar ürüne ve menşeye göre değişir. Kendi ürününüzü gümrük müşavirinizle teyit edin. Belge beklerken neler yapılabileceğini ithalat izni veya uygunluk belgesi gelmediğinde yazımızda anlattık.
Antrepoya önceden bilgi verin: Palet ve big-bag sayısı, birim ağırlıklar, istif sınırı, forkliftle mi vinçle mi indirileceği, nem hassasiyeti, tahmini bekleme süresi ve çekiş sıklığı. Kimyasal içerikli bir ürün söz konusuysa güvenlik bilgi formunu (SDS) baştan paylaşın; tehlikeli sınıftaki maddeler her antrepoya kabul edilmeyebilir. Teklif için gereken bilgiler antrepo fiyatı isterken hangi bilgileri vermelisiniz? yazımızda.
Antrepo beyanı ve giriş: Gümrük müşaviriniz antrepo beyannamesini verir; mal antrepoya alınır, sayılır, tartılır ve kayda geçer. Bu andan itibaren eşya ithalat vergileri ödenmeden bekler (Gümrük Kanunu md. 93). Belge listesi için antrepo giriş belgeleri.
Girişte kontrol: Yırtık big-bag, ıslanmış bobin, ezik palet veya eksik adet varsa girişte tutanağa geçirin. Bkz. antrepoda hasarlı veya eksik eşya.
Çekiş takvimini yapın: Üretim planınıza göre hangi lotu ne zaman çekeceğinizi belirleyin; her çekiş için ayrı serbest dolaşıma giriş beyannamesi verilir. Bkz. antrepodan parça parça gümrükleme.
Hammaddede pratik noktalar
• Lot ve parti bazında liste: "Muhtelif hammadde" yerine lot numarası, kalite ve ağırlık gösteren çeki listesi hazırlayın. Kısmi çekişte doğru lotu bulmak ve beyannameyle eşleştirmek kolaylaşır; üretimde kalite takibiniz de bozulmaz.
• Nem ve sıcaklık: Kâğıt, karton ve bazı plastik granüller nemden etkilenir; metal ürünler paslanabilir. Kapalı alanda, yerden yükseltilmiş paletlerde ve streçli bekletmeyi baştan konuşun.
• Ağırlık ve istif: Big-bag ve bobinler ağırdır. Birim ağırlıkları ve istif sınırını antrepoya önceden bildirin.
• Antrepoda üretim yapılmaz: Antrepoda yalnızca malı korumaya, görünümünü veya satılabilirliğini iyileştirmeye yönelik olağan elleçleme işlemleri, gümrük idaresinin izniyle yapılabilir (Gümrük Kanunu md. 102): yeniden paketleme, ayrıştırma, etiketleme gibi. Hammaddeyi işleyip ürüne dönüştürmek bu kapsamda değildir. Bkz. antrepoda elleçleme işlemleri.
• İzinsiz çıkış yok: Gümrük işlemleri tamamlanmadan antrepodan tek bir torba bile çıkarılamaz (Gümrük Kanunu md. 98). Üretimi aksatmamak için çekişi birkaç iş günü önce başlatın.
Ürettiğiniz malın tamamını veya bir kısmını ihraç ediyorsanız, ithal hammaddeyi vergisiz kullanmanın asıl yolu çoğu zaman antrepo değil, dahilde işleme rejimidir; bu rejim izin ve taahhüt gerektirir. Antrepo, hammaddenin üretime girmeden önce beklediği yer olarak bu süreçle birlikte de düşünülebilir. Hangi yolun size uygun olduğunu ihracat oranınıza göre gümrük müşavirinizle değerlendirin.
Antrepodan sonra mal nereye gidebilir?
• Parti parti serbest dolaşım: Üretim için gereken kadarını gümrükleyip kalanını bekletirsiniz.
• Gümrüklemeden devir: Fazla hammaddeyi antrepoda başka bir üreticiye satabilirsiniz; gümrüklemeyi alıcı yapar. Bkz. antrepoda eşya devri.
• Yeniden ihracat veya transit: Gürcistan, Rusya, Azerbaycan veya Orta Asya'daki bir alıcıya Türkiye'de ithalat vergisi ödemeden gönderim. Bkz. antrepodan çıkış seçenekleri.
Vergiler, her partinin serbest dolaşıma giriş beyannamesinin tescil tarihindeki oranlar ve döviz kuru üzerinden hesaplanır (Gümrük Kanunu md. 181/1). Antrepo ve muhafaza masrafları, fiyattan ayrı gösterilmek şartıyla gümrük kıymetine eklenmez (Gümrük Kanunu md. 104/1). Ayrıntı için antrepo faturası gümrük vergisini artırır mı? yazımıza bakın.
Trabzon ve Doğu Karadeniz bağlamı
Trabzon; limanı ve Sarp sınır kapısına yakınlığıyla hem deniz yoluyla gelen konteynerler hem de Gürcistan, Rusya ve İran hattından karayoluyla gelen yükler için pratik bir toplama noktasıdır. Antrepoda bekleyen hammaddeyi Arsin ve Beşikdüzü'ndeki üreticilere, Rize, Giresun, Artvin, Gümüşhane, Ordu ve Samsun'daki fabrikalara ihtiyaç oldukça çıkarabilirsiniz. Bölgesel notlar için Rize, Giresun ve Artvin firmaları için antrepo ve Ordu, Gümüşhane ve Samsun firmaları için antrepo yazılarımıza bakabilirsiniz. Gümrüklü antrepo ile sıradan deponun farkı için gümrüklü antrepo Trabzon rehberimiz var.
Sık sorulan sorular
İthal hammadde antrepoda ne kadar bekleyebilir?
Antrepo rejiminde kalış süresi esas itibarıyla sınırsızdır; gümrük idaresi gerekli gördüğü hallerde süre belirleyebilir (Gümrük Kanunu md. 101/1). Uzun beklemede ürünün raf ömrünü ve antrepo ücretini de hesaba katın.
Antrepoda beklerken KDV ödenir mi?
Hayır. Antrepo rejimindeki eşya KDV Kanunu md. 16/1-c kapsamında istisnadır; ithalat KDV'si, mal serbest dolaşıma girerken yalnızca çekilen kısım için ödenir.
Her hafta birkaç ton çekebilir miyim?
Evet, kısmi çekiş mümkündür; her çekiş ayrı beyannameyle yapılır. Bunun için girişte lot ve ağırlık bazında net bir çeki listesi şarttır.
Hammaddeyi antrepoda karıştırabilir veya işleyebilir miyim?
Hayır, antrepoda üretim yapılmaz. Yeniden paketleme, ayrıştırma ve etiketleme gibi olağan elleçleme işlemleri ise gümrük idaresinin izniyle yapılabilir.
Fazla gelen hammaddeyi başka bir firmaya satabilir miyim?
Evet. Antrepodayken devredebilir veya yurt dışındaki bir alıcıya yeniden ihraç edebilirsiniz; bu kısım için Türkiye'de ithalat vergisi ödemezsiniz.
Ak Antrepo ile planlayın
Hammadde partiniz Trabzon'a gelmeden bizi arayın; ambalaj şeklini, istif şartlarını ve üretim planınıza göre çekiş takvimini birlikte değerlendirelim: 0531 662 11 99. WhatsApp'tan yazmak için buraya tıklayın veya iletişim sayfamızdan ulaşın. Adresimiz: Gözalan, 61180 Ortahisar/Trabzon. Hizmetlerimizin ayrıntısı antrepo hizmetleri ve gümrük ve lojistik sayfalarında. Gümrüklenmiş (serbest dolaşımdaki) hammaddeniz için Trabzon depo kiralama sayfamıza göz atın.
---
Kaynaklar
• 4458 sayılı Gümrük Kanunu md. 46 (geçici depolama süresi), md. 93 vd. (antrepo rejimi), md. 98 (izinsiz kısmi veya tam çıkış yasağı), md. 101/1 (kalış süresi), md. 102 (elleçleme), md. 104/1 (antrepo masraflarının kıymete dahil edilmemesi), md. 181/1 (gümrük yükümlülüğünün başlangıcı). Metin: mevzuat.gov.tr – Gümrük Kanunu.
• Gümrük Yönetmeliği md. 328–329 (antrepo tipleri: genel antrepolar A, B, F; özel antrepolar C, D, E).
• 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu md. 16/1-c (antrepo rejimi kapsamındaki eşya için istisna).
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır; işleminize özel durumlar için gümrük müşavirinize danışın.